Trường Đại học Thương mại cam kết xây dựng môi trường quản trị minh bạch, liêm chính, có trách nhiệm giải trình và không dung thứ cho các hành vi tham nhũng, hối lộ và tiêu cực. Các nguyên tắc này được thể chế hóa trong hệ thống quy định nội bộ và được công khai trên Cổng thông tin điện tử của Nhà trường, qua đó tạo cơ sở để cán bộ, giảng viên, người học và các bên liên quan tiếp cận, giám sát và thực hiện các yêu cầu về phòng, chống tham nhũng và hối lộ.

Một minh chứng trực tiếp là Quy chế thực hiện dân chủ ở Trường Đại học Thương mại, ban hành theo Nghị quyết số 133/NQ-HĐT ngày 09/01/2024. Quy chế xác định rõ một trong những mục đích của việc thực hiện dân chủ tại Nhà trường là phòng ngừa, ngăn chặn và chống các hành vi tiêu cực, tham nhũng, lãng phí, quan liêu, cửa quyền, phiền hà và sách nhiễu trong thực hiện nhiệm vụ. Quy chế đồng thời quy định các nội dung phải được công khai, trong đó có các vụ việc tiêu cực, tham nhũng đã được kết luận và các thông tin liên quan đến kê khai tài sản, thu nhập theo quy định pháp luật.

Quy chế thực hiện dân chủ cũng đặt ra yêu cầu về trách nhiệm giải trình và giám sát đối với Hội đồng trường, đồng thời quy định viên chức và người lao động không được quan liêu, cửa quyền, gây khó khăn, phiền hà hoặc tham nhũng trong quá trình giải quyết công việc của cá nhân, tổ chức. Như vậy, các nguyên tắc phòng, chống tham nhũng và hối lộ được gắn với trách nhiệm cụ thể của các chủ thể trong Nhà trường, thay vì chỉ dừng ở mức cam kết chung về liêm chính và minh bạch.

Bên cạnh cơ chế thực hiện dân chủ, Nhà trường còn có Quy định về hoạt động thanh tra, kiểm tra nội bộ được công khai từ năm 2022. Quy định xác định hoạt động thanh tra có chức năng phòng ngừa, phát hiện hành vi vi phạm pháp luật và thực hiện phòng, chống tham nhũng trong phạm vi chức năng của Nhà trường. Văn bản đồng thời xác định các hành vi nhận hối lộ, môi giới hối lộ và đưa hối lộ là hành vi vi phạm, đồng thời quy định các hình thức xử lý tương ứng theo tính chất và mức độ vi phạm. Cơ chế thanh tra, kiểm tra nội bộ vì vậy tạo thêm một lớp kiểm soát để nhận diện và xử lý các rủi ro liên quan đến tham nhũng và hối lộ trong hoạt động của Nhà trường.

Cùng với các cơ chế kiểm tra và giám sát, Nhà trường thực hiện các biện pháp phòng ngừa rủi ro tham nhũng và xung đột lợi ích trong quản trị, trong đó có định kỳ chuyển đổi vị trí công tác đối với các vị trí thuộc diện phải chuyển đổi theo Nghị quyết số 48/NQ-HĐT ngày 19/05/2022. Văn bản này được xây dựng trên cơ sở Luật Phòng, chống tham nhũng và các quy định hướng dẫn của Nhà nước, qua đó tạo cơ sở cho việc kiểm soát rủi ro phát sinh từ việc một cá nhân đảm nhiệm một vị trí công tác trong thời gian dài.

Các nguyên tắc và quy định về phòng, chống tham nhũng, thanh tra, kiểm tra và trách nhiệm giải trình được Nhà trường công khai trên hệ thống thông tin chính thức, đặc biệt tại chuyên mục Ba công khai và thanh tra. Qua đó, cán bộ, giảng viên, người học và các bên liên quan có thể tiếp cận Quy chế thực hiện dân chủ năm 2024 cũng như các quy định về thanh tra, kiểm tra nội bộ và các nội dung liên quan đến trách nhiệm giải trình.

Như vậy, TMU đã thiết lập một hệ thống nguyên tắc và cơ chế phòng, chống tham nhũng và hối lộ dựa trên ba nhóm giải pháp chính: thể chế hóa các nguyên tắc minh bạch, liêm chính và trách nhiệm giải trình; tăng cường phòng ngừa, thanh tra và kiểm tra nội bộ; và công khai các quy định để các thành viên trong và ngoài Nhà trường có thể tiếp cận, giám sát. Việc kết hợp giữa quy định về thực hiện dân chủ, thanh tra – kiểm tra nội bộ và chuyển đổi vị trí công tác tạo thành cơ chế phòng ngừa và kiểm soát tương đối toàn diện đối với các rủi ro tham nhũng, hối lộ và tiêu cực trong quản trị Nhà trường.